تأملی در ازلیت فعل الهی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

چکیده

درباره مبدأ آغازین فعل و خلقت الهی دو دیدگاه (ازلیت فعل الهی و خلقت جهان و انکار ازلیت و قول به حدوث فعل الهی) مطرح است. نویسنده در این مجال نخست با تمسک به علت‏تامه‎بودن ذات الوهی برای فعل خویش و بطلان فرضیه رقیب (حدوث جهان بعد از عدم) با استناد به دو محذور عقلی آن (نامعقولیت قول به حدوث فاعلیت خدا و لزوم تعطیلی فیض الهی) به تبیین و اثبات فرضیه خود (ازلیت جهان) می‌پردازد. آن‌گاه در اثبات و تأیید دیدگاه فوق به آیات- مانند «عدم خلقت ازلی، مستلزم مغلولیت یدالله»، «عدم اتمام کلمات و خلایق الهی» و «قدرت خدا بر خلق ازلی»- و روایات- مانند «نسبت قدمت به فعل خدا» و «نسبت قدمت به مخلوق خدا»- مختلف با تقریر و طبقه‌بندی جدید و خاصی استناد شده است که مقتضای آنها اثبات نظریه ازلیت فاعلیت الهی و به تبع آن، ازلیت خلقت جهان است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Reflection of the Eternity of God's Action*

نویسنده [English]

  • m gh
عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
چکیده [English]

Mohammad-Hasan Qadrdan Qaramaleki**
There are two views on the initial origin of the Divine action and creation (eternity of God's action and the creation of the world, and denying its eternity and believing the contingency of the Divine action). The author of this article first explains and proves his hypothesis (eternity of the world) considering that the Divine essence is a sufficient cause for its action, invalidating the other theory (contingency of the world after nonexistence) by pointing its two rational inhibitions (irrationality of the idea of contingency of God's activity and the necessity of stopping God's blessing).  Then to prove and confirm this theory, he will use different verses of the Holy Qur'an – such as "not having an eternal creation leads to Allah's hand to be tied up" and "incompletion of the Divine words and creatures" and "God's power on eternal creation" – and narrations such as – "the relation between pre-eternity and God's action" and "the relation between pre-eternity and God's creature" - with a new explanation and classification which necessitates the validity of the theory of eternity of God's activity and consequently eternity of creation of the world.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Key words: The Divine action
  • The Divine creation
  • God's power
  • Eternity
  • Sufficient cause
  • Stopping of God's blessing