رابطۀ علوم انسانی و هرمنوتیک روش‌شناختی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

چکیده

بررسی چگونگی رابطه و دادوستد علمی هر علم با علوم مرتبط و هم‌پایة خود از مسائل فلسفه‌های مضاف به آن علم است؛ ازاین‌رو بررسی رابطۀ میان علوم انسانی و هرمنوتیک روش‌شناختی از وظایف فلسفۀ علوم انسانی است. برای نسبت‌سنجی میان هرمنوتیک روش‌شناختی و علوم انسانی باید به بررسی دیدگاه‌های هرمنوتیست‌های روش‌شناختی­ای که دراین‏باره بحث کرده‌اند، پرداخت؛ ازاین‌رو نظریات دیلتای برای فهم این نسبت مهم است؛ زیرا در میان هرمنوتیست‌های روش‌شناختی وی دغدغۀ علوم انسانی داشته و این هرمنوتیک را در این علوم به کار گرفته است. دیلتای علوم انسانی را علوم تاریخی می‌داند؛ زیرا موضوع این علوم را «انسان بما هو انسان» می­داند که به تبع هگل آن را روح حاکم بر همۀ انسان‌ها در همۀ دوره‌ها و تمام تاریخ را تجلی وی می‏داند. روش این علوم نزد دیلتای بر اساس واپسین نظریه­اش، هرمنوتیک روش‌شناختی شلایر ماخر است. اما این ادعا هم در برداشت وی از علوم انسانی و هم در روشی که برای آنها برشمرده، به این کلیت پذیرفته نیست؛ زیرا نه علوم انسانی در علوم تاریخی منحصرند و نه روش آنها به هرمنوتیک روش‌شناختی منحصر می­باشد؛ به‌ویژه اینکه این برداشت از علوم انسانی و همین ‌طور باور وی به برخی اصول هرمنوتیک روش‌شناختی با غرض اصلی وی از پرداختن به این علوم که تأمین پایه‏های قویم و غیرنسبی برای آن علوم می‌باشد، در تناقض است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Relation between Humanities and Methodological Hermeneutics

نویسنده [English]

  • masoud fayazi
ص
چکیده [English]

One of the matters discussed in the Mozaf (determined) philosophies is to investigate of the kind of relationship and scientific transaction between each science and its related sciences; therefore the investigation of the relation between humanities and methodological hermeneutics is discussed in the philosophy of humanities.
To study the relation between methodological hermeneutics and humanities it is necessary to investigate the views of methodological hermeneutists who have discussed this topic. Therefore it is important to see the ideas of Dilthey to understand this relationship because, among methodological hermeneutists, he has concerned humanities and has applied hermeneutics in these sciences. He believes humanities are historical sciences because the subject of these sciences is "human being as itself" which he considers , following Hegel, as the dominant soul of all humans at all the times and believes the whole history is his manifestation. Dilthey believes the method of these sciences, according to his latest theory, is Schleiermacher's methodological hermeneutics.
But this claim is not generally acceptable both in his understanding of humanities and in its method; because neither are humanities restricted to historical sciences nor their method is limited to methodological hermeneutics; especially considering the fact that this perception of humanities and his belief regarding some principles of methodological hermeneutics is in contradiction with his main purpose for dealing with humanities which is to provide strong and non-relative bases for those sciences.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Key words: Methodological hermeneutics
  • Determined philosophies
  • Humanities
  • Schleiermacher
  • Dilthey